ФІЗИЧНА ТЕРАПІЯ ПІСЛЯ ПЛАСТИКИ СУХОЖИЛКА НАДОСТЬОВОГО М’ЯЗА ПЛЕЧА У ДІЮЧИХ ВІЙСЬКОВОСЛУЖБОВЦІВ
DOI:
https://doi.org/10.31891/pcs.2026.1.21Ключові слова:
ротаторна манжета плеча, пластика сухожилка надостьового м’яза, ранній післяіммобілізаційний період, нейром’язовий контроль, реабілітація плечового суглобаАнотація
Пошкодження ротаторної манжети плеча, зокрема сухожилка надостьового м’яза, є частою причиною функціональної втрати верхньої кінцівки у працездатних осіб та військовослужбовців. Незважаючи на вдосконалення артроскопічних технік реконструкції, результати повернення до професійної діяльності залишаються варіабельними, що зумовлює необхідність оптимізації післяопераційної фізичної терапії. Метою дослідження було науково обґрунтувати та розробити поетапну програму фізичної терапії після пластики сухожилка надостьового м’яза у пацієнта 38 років із вираженим обмеженням активного обсягу рухів у ранньому післяіммобілізаційному періоді. Дослідження виконано у форматі опису клінічного випадку з позиції МКФ. Реабілітаційна програма будувалася від корекції порушень функцій і структур до відновлення активності та участі, із формулюванням SMART-цілей та критеріїв безпечної прогресії навантаження. Втручання реалізовувалися у три етапи (0–4; 5–8; 9–16 тижнів) з урахуванням фаз біологічного загоєння сухожилка та клінічної відповіді пацієнта. У домені функцій і структур відзначено суттєве покращення: активне відведення збільшилося з 30° до 120%, згинання - з 40° до 130°, зовнішня ротація - з 5° до 45°. Інтенсивність болю зменшилася з 5 до 1-2 балів за ВАШ. У домені активності спостерігалося відновлення використання кінцівки на 70–80% та зменшення компенсаторних стратегій понад 60%. Показники участі у професійній діяльності та фізично активному дозвіллі покращилися на 50–70%. Досягнення SMART-цілей на всіх етапах підтвердило ефективність поетапної програми фізичної терапії та її відповідність фазам біологічного загоєння. Отримані результати свідчать про клінічну доцільність критерій-орієнтованої моделі реабілітації після пластики сухожилка надостьового м’яза.
Посилання
Longo UG, Berton A, Papapietro N, et al. Epidemiology, genetics and biological factors of rotator cuff tears. Med Sport Sci. 2019;64:1-9. doi:10.1159/000493508
Haunschild ED, Gilat R, Lavoie-Gagne O, et al. Return to work after primary rotator cuff repair: a systematic review and meta-analysis. J Shoulder Elbow Surg. 2021;30(10):e635-e645. doi:10.1016/j.jse.2021.03.147
Klouche S, Lefevre N, Herman S, Gerometta A, Bohu Y. Return to sport after rotator cuff tear repair: a systematic review and meta-analysis. Am J Sports Med. 2017;45(8):1877-1887. doi:10.1177/0363546516653839
Rossi LA, Brand JC, Provencher MT. Return to sport after arthroscopic rotator cuff repair: systematic review. Arthroscopy. 2021;37(4):1345-1356. doi:10.1016/j.arthro.2020.10.042
Saltzman BM, Jain A, Campbell KA, et al. Does early motion lead to a higher failure rate after rotator cuff repair? Arthroscopy. 2020;36(1):288-300. doi:10.1016/j.arthro.2019.08.042
Scanaliato JP, Dunn JC, Bradley JP. Outcomes after arthroscopic rotator cuff repair in active-duty military patients younger than 40 years. Orthop J Sports Med. 2022;10(2):23259671211069820. doi:10.1177/23259671211069820
Waterman BR, Cameron KL, Hsiao M, Langston JR, Clark NJ, Owens BD. Return to duty after shoulder surgery in active-duty military patients. J Shoulder Elbow Surg. 2017;26(11):e354-e361. doi:10.1016/j.jse.2017.05.026
Hu Y, Chen J, Chen S, et al. Early versus delayed mobilization following rotator cuff repair: a systematic review and meta-analysis. BMC Musculoskelet Disord. 2023;24:894. doi:10.1186/s12891-023-06903-2
Houck DA, Kraeutler MJ, Schuette HB, McCarty EC, Bravman JT. Early versus delayed motion after rotator cuff repair: a systematic review of overlapping meta-analyses. Am J Sports Med. 2017;45(12):2911-2915. doi:10.1177/0363546517692543
Mazuquin B, Moffatt M, Gill P, Selfe J, Rees J, Drew S, et al. Effectiveness of early versus delayed rehabilitation following rotator cuff repair: systematic review and meta-analyses. PLoS One. 2021;16(5):e0252137. doi:10.1371/journal.pone.0252137
Hu CW, Tsai SHL, Chen CH, Tang HC, Su CY, Tischler EH, et al. Early versus delayed mobilization for arthroscopic rotator cuff repair (small to large sized tear): a meta-analysis of randomized controlled trials. BMC Musculoskelet Disord. 2023;24(1):938. doi:10.1186/s12891-023-07075-5
Paolucci T, Agostini F, Conti M, Cazzolla S, Mussomeli E, Santilli G, et al. Comparison of early versus traditional rehabilitation protocol after rotator cuff repair: an umbrella-review. J Clin Med. 2023;12(21):6743. doi:10.3390/jcm12216743
Schönweger F, Marbach F, Feltri P, Milev SR, Filardo G, Candrian C. Sling is not inferior to brace immobilization after arthroscopic rotator cuff repair: a randomized controlled trial. Arthroscopy. 2025;41(7):2283-2293. doi:10.1016/j.arthro.2024.12.023
Nikpay A, Rouhani A, Elmi A, Mahdipour S. Comparative analysis of early versus delayed rehabilitation protocols following rotator cuff repair: a randomized controlled trial. J Orthop. 2025;73:381-386. doi:10.1016/j.jor.2025.12.048
Moussa MK, Lang E, Gerometta A, Karam K, Chelli M, Grimaud O, et al. Return to sports and activities after arthroscopic treatments for rotator cuff lesions in young patients less than 45-years-old: a systematic review. J Clin Med. 2024;13(13):3703. doi:10.3390/jcm13133703
Scanaliato JP, Eckhoff MD, Dunn JC, Czajkowski H, Fink WA, Parnes N. Long-term results of arthroscopic repair of full-thickness traumatic rotator cuff tears in active duty military patients under the age of 40 years. Am J Sports Med. 2022;50(10):2753-2760. doi:10.1177/03635465221107371
Ezell DJ, Wilckens JH, Awwad D, Cohen SB, Ciccotti MG, Lee S, et al. Rotator cuff repair rehabilitation considerations and respective guidelines: a narrative review. Int J Sports Phys Ther. 2021;16.
Thigpen CA, Shaffer MA, Gaunt BW, et al. The American Society of Shoulder and Elbow Therapists’ consensus statement on rehabilitation following arthroscopic rotator cuff repair. J Shoulder Elbow Surg. 2018;27(2):387-404. doi:10.1016/j.jse.2017.10.032
Littlewood C, Malliaras P, Chance-Larsen K. The central nervous system in shoulder pain: implications for rehabilitation. Phys Ther Sport. 2022;53:64-71. doi:10.1016/j.ptsp.2021.11.002
Sciarretta FV, et al. Current concepts in rotator cuff rehabilitation. SICOT J. 2023;9:32. doi:10.1051/sicotj/2023032
Yamamoto A, Takagishi K, Osawa T, et al. Prevalence and risk factors of rotator cuff tear in the general population. J Shoulder Elbow Surg. 2020;29(1):116-123. doi:10.1016/j.jse.2019.07.012
Chen Y, Meng H, Li Y, et al. The effect of rehabilitation timing on functional recovery after arthroscopic rotator cuff repair: a systematic review and meta-analysis. PeerJ. 2024;12:e17395. doi:10.7717/peerj.17395
Завантаження
Опубліковано
Номер
Розділ
Ліцензія
Авторське право (c) 2026 Оксана БЕСПАЛОВА, Яна УШКО, Ігор САВЧУК

Ця робота ліцензується відповідно до ліцензії Creative Commons Attribution 4.0 International License.



